Ngày 11/12/2024, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Pháp lệnh Chi phí tố tụng số 05/2024/UBTVQH15, thay thế Pháp lệnh năm 2012. Văn bản mới có hiệu lực từ ngày 01/7/2025 với nhiều quy định quan trọng ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động tranh tụng tại Tòa án.

Dưới đây là 3 điểm luật sư tranh tụng cần đặc biệt lưu ý:

1. Thù lao cho bào chữa viên nhân dân: 700.000 đồng/ngày

Theo quy định tại Điều 49, 50 và Danh mục chi phí tố tụng ban hành kèm theo Pháp lệnh, mức chi thù lao cho bào chữa viên nhân dân là 700.000 đồng/người/ngày.

Ngoài ra, bào chữa viên còn được chi trả các khoản:

• Chi phí đi lại
• Chi phí thuê phòng nghỉ
• Phụ cấp lưu trú
• Chi phí phát sinh khác (nếu có)

Khoản tiền này do cơ quan chỉ định người bào chữa (như Tòa án, Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát…) chi trả từ ngân sách nhà nước.

2. Phụ cấp xét xử cho Hội thẩm: 900.000 đồng/ngày

Hội thẩm nhân dân khi tham gia phiên tòa hoặc nghiên cứu hồ sơ theo sự phân công sẽ được hưởng phụ cấp xét xử là 900.000 đồng/ngày (theo Điều 47).

Nguồn chi được Tòa án bố trí trong dự toán ngân sách nhà nước hằng năm, đảm bảo thực hiện đầy đủ, đúng chế độ.

3. Cơ quan tiến hành tố tụng phải tạm ứng chi phí giám định hình sự

Từ ngày 01/7/2025, cơ quan ra quyết định trưng cầu giám định trong vụ án hình sự sẽ có trách nhiệm:

• Tạm ứng chi phí giám định theo thông báo của đơn vị giám định
• Chi trả khoản chi phí đó sau khi giám định hoàn tất (Điều 42, 43, 44)

Riêng trường hợp vụ án bị đình chỉ hoặc bị cáo được tuyên không có tội, người bị hại yêu cầu khởi tố sẽ phải hoàn trả lại khoản chi phí giám định. Ngoài ra, nếu người có quyền lợi liên quan yêu cầu giám định, họ sẽ tự chịu chi phí.

Tổng kết

Các quy định mới trong Pháp lệnh Chi phí tố tụng 2024 sẽ tác động trực tiếp đến luật sư, thân chủ và hoạt động tố tụng tại Tòa. Việc nắm bắt sớm và chính xác các khoản chi phí là yếu tố quan trọng giúp luật sư:

• Tư vấn đầy đủ cho khách hàng
• Chủ động trong quá trình tố tụng
• Đảm bảo quyền lợi hợp pháp của thân chủ

Pháp lệnh 05/2024/UBTVQH15 có hiệu lực từ ngày 01/7/2025.