CHÀO MỪNG BẠN ĐẾN VỚI CASELAW VIỆT NAM

Bạn đang xem

(Dự thảo án lệ số 04 năm 2018 về Hình sự) Về hành vi phạm tội “Cố ý gây thương tích”

Án lệ số …./2018/AL về hành vi phạm tội “Cố ý gây thương tích”

Được Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao thông qua ngày ….. tháng …năm 2018 và được công bố theo Quyết định số ….QĐ-CA ngày ….tháng….năm 2018 của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao

Nguồn án lệ:

Quyết định Giám đốc thẩm số 26/2017/HS-GĐT ngày 13-11-2017 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao về vụ án hình sự giữa Ngô Văn T và người bị hại là anh Trương Minh T.

Vị trí nội dung án lệ: Đoạn 3 phần “Nhận định của Tòa án”

Khái quát nội dung án lệ:

Tình huống án lệ

Bị cáo và bị hại đã xảy ra xô xát, đánh nhau. Bị hại dùng hung khí nguy hiểm tấn công bị cáo trước, bị cáo chống trả làm văng hung khí khỏi tay bị hại. Mặc dù đã được người khác ngăn cản nhưng bị cáo và bị hại vẫn xông vào đánh nhau bằng chân, tay. Trong lúc vật lộn, bị cáo gây thương tích cho bị hại.

Giải pháp pháp lý

Trường hợp này, bị cáo phải chịu trách nhiệm về “Tội cố ý gây thương tích”

Quy định của pháp luật liên quan đến án lệ:

- Điều 15 Bộ luật Hình sự năm 1999 tương ứng với Điều 22 Bộ luật Hình sự năm 2017;

- Điều 104 Bộ luật Hình sự năm 1999 tương ứng với Điều 134 Bộ luật Hình sự năm 2017.

Từ khóa của án lệ

“Phòng vệ chính đáng”; “Tội cố ý gây thương tích”; “Đã được người khác can ngăn”

NHẬN THẤY:

Khoảng 17 giờ ngày 19-7-2012, sau khi đi uống rượu, Ngô Văn T1 cùng các anh Trương Minh T, Ngô Văn T2, Ngô Văn L và Trần Thanh T tổ chức đánh bài tại nhà T1. Trong lúc đánh bài, anh T xin thuốc lá của T1, T1 không cho và chửi anh T. Anh T chửi lại T1 nên giữa hai người xảy ra xô xát, đánh nhau. T1 dùng tay đánh anh T nhiều cái và nhổ 01 cây sào ở sân lao vào đánh anh T nhưng được mọi người can ngăn nên việc đánh nhaụ dừng lại và anh T được anh Trương Minh Đ (là em ruột) đẩy đi về nhà.

Do bực tức vì bị đánh nên khi về đến nhà khoảng 10 đến 15 phút sau, anh T cầm theo 02 con dao trên tay chạy đến nhà T1 để tiếp tục đánh nhau. Khi vào đến sân nhà T1, nhìn thấy T1 đang đứng cạnh lu nước ở sân, anh T liền ném 01 con dao về phía T1 nhưng không trúng. Anh T tiếp tục cầm con dao còn lại đuổi theo T1. T1 chạy vào trong nhà, đến cửa buồng thì bị anh T đuổi kịp. Anh T giơ con dao lên chém T1 thì bị T1 dùng ghế nhựa chống trả làm con dao văng ra khỏi tay. Anh T và T1 xông vào vật lộn, đánh nhau. Thấy vậy, anh Trương Minh Đ chạy vào ôm T1 ngăn cản thì bị T1 cắn vào tay nên anh Đ buông T1 ra. T1 và anh T tiếp tục lao vào ôm, vật lộn với nhau. Trong lúc vật lộn, anh T nằm lên trên người của T1 thì bị T1 dùng hai tay ôm cổ kéo xuông rồi cắn vào môi dưới bên phải của anh T gây thương tích. Sau đó, mọi người xông vào ngăn cản và đưa anh Trương Minh T đi bệnh viện điều trị.

Tại Bản giám định pháp y số 240/Tg.T.12-PY ngày 07-9-2012, Trung tâm pháp y tỉnh Long An kết luận anh Trương Minh T có tỷ lệ thương tật là 15%.

Tại Bản án hình sự sơ thẩm số 06/2014/HSST ngày 18-3-2014, Tòa án nhân dân huyện Thạnh Hóa, tỉnh Long An áp dụng khoản 1 Điều 104; điểm p khoản 1, khoản 2 Điều 46; Điều 31 Bộ luật Hình sự, xử phạt Ngô Văn T1 09 tháng cải tạo không giam giữ, về tội cố ý gây thương tích.

Về trách nhiệm dân sự: Buộc Ngô Văn T1 bồi thường cho anh Trương Minh T tổng cộng 5.971.248 đồng (gồm các khoản: Chi phí điều trị, đi lại và tiền bù đắp thu nhập thực tế bị mất).

Ngày 31-3-2014, Ngô Văn T1 kháng cáo với nội dung kêu oan.

Ngày 31-3-2014, anh Trương Minh T kháng cáo đề nghị tăng hình phạt và tăng mức bồi thường thiệt hại.

Tại Bản án hình sự phúc thẩm số 98/2014/HSPT ngày 23-6-2014, Tòa án nhân dân tỉnh Long An áp dụng khoản 1 Điều 104; các điểm đ, g, p khoản 1, khoản 2 Điều 46; Điều 33 Bộ luật Hình sự, xử phạt Ngô Văn T1 06 tháng tù, về tội cố ý gây thương tích.

Về trách nhiệm dân sự: Giữ nguyên quyết định của bản án hình sự sơ thẩm về mức bồi thường dân sự.

Tại Kháng nghị giám đốc thẩm số 08/2016/KN-HS ngày 30-6-2016, Chánh án Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh kháng nghị giám đốc thẩm đối với Bản án hình sự phúc thẩm số 98/2014/HSPT ngày 23-6-2014 của Tòa án nhân dân tỉnh Long An và đề nghị Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh xét xử giám đốc thẩm hủy toàn bộ Bản án hình sự phúc thẩm nêu trên và Bản án hình sự sơ thẩm số 06/2014/HSST ngày 18-3-2014 của Tòa án nhân dân huyện Thạnh Hóa, tỉnh Long An; tuyên bố Ngô Văn T1 không phạm tội và đình chỉ vụ án.

Tại Quyết định giám đốc thẩm số 48/2016/HS-GDT ngày 17-10-2016, Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh đã chấp nhận: Kháng nghị giám đốc thẩm số 08/2016/KN-HS ngày 30-6-2016 của Chánh án Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh; hủy Bản án hình sự phúc thẩm số 98/2014/HSPT ngày 23-6-2014 của Tòa án nhân dân tỉnh Long An và Bản án hình sự sơ thẩm số 06/2014/HSST ngày 18-3-2014 của Tòa án nhân dân huyện Thạnh Hóa, tỉnh Long An; tuyên bố hành vi của Ngô Văn T1 là phòng vệ chính đáng, không cấu thành tội phạm và đình chỉ vụ án.

Tại Kháng nghị giám đốc thẩm số 19/2017/KN-HS ngày 30-8-2017, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao kháng nghị giám đốc thẩm đối với Quyết định giám đốc thẩm số 48/2016/HS-GĐT ngày 17-10-2016 của Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phổ Hồ Chí Minh và đề nghị Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao xét xử giám đốc thẩm hủy Quyết định giám đốc thẩm nêu trên, giao hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh để xét xử giám đốc thẩm lại.

Tại phiên tòa giám đốc thẩm, đại diện Viện kiểm sát nhân dân tối cao phát biểu quan điểm nhất trí với Kháng nghị giám đốc thẩm của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao,

XÉT THẤY:

[1] Căn cứ vào chính lời khai của Ngô Văn T1; lời khai của người bị hại, những người làm chứng và các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án có cơ sở xác định:

[2] Khoảng 17 giờ ngày 19-7-2012, xuất phát từ mâu thuẫn trong lúc đánh bài nên giữa Ngô Văn T1 và anh Trương Minh T đã xảy ra xô xát, đánh nhau. T1 là người gây sự và đánh anh T trước. Sau khi được mọi người can ngăn, anh T đã về nhà cầm 02 con dao quay lại nhà T1 để đánh T1. Khi đến sân nhà T1, anh T liền ném 01 con dao về phía T1, nhưng không trúng. Anh T tiếp tục cầm 01 con dao còn lại đuổi theo T1 đến trước cửa buồng nhà T1 thì anh T đuổi kịp. Anh T giơ dao lên chém T1 thì bị T1 dùng ghế nhựa chống trả làm con dao văng khỏi tay anh T. Lúc này, mặc dù có người vào ngăn cản việc đánh nhau, nhưng T1 và anh T vẫn xông vào vật lộn, đánh nhau bằng chân, tay không trong buồng nhà T1. Trong lúc hai người vật lộn với nhau, anh T nằm trên người của T1 thì bị T1 dùng hai tay ôm cổ kéo xuống rồi dùng miệng cắn vào môi gây thương tích với tỷ lệ thương tật là 15%.

[3] Khi xét xử giám đốc thẩm, Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh đã không xem xét đầy đủ, toàn diện quá trình, diễn biến của vụ án từ nguyên nhân, động cơ, mục đích và hành vi khách quan của Ngô Văn T1 mà quá nhấn mạnh việc anh Trương Minh T là người cầm 02 con dao sang nhà T1 đánh nhau với T1 để cho rằng hành vi của Ngô Văn T1 dùng miệng cắn vào môi của anh T gây thương tích 15% là phòng vệ chính đáng được quy định tại Điều 15 Bộ luật Hình sự và tuyên bố hành vi của Ngô Văn T1 không cấu thành tội phạm là sai lầm nghiêm trọng trong việc áp dụng Bộ luật Hình sự. Bởi lẽ, việc Ngô Văn T1 và anh Trương Minh T đánh nhau là có thật. Trong lúc hai người đánh nhau, T1 đã cắn vào môi anh T gây thương tích cho anh T với tỷ lệ thương tật là 15%. Do đó, Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm đã kết án Ngô Văn T1 về tội cố ý gây thương tích theo khoản 1 (cố ý gây thương tích cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ thương tật từ 11% đến dưới 30%) Điều 104 Bộ luật Hình sự là có căn cứ, đúng pháp luật.

[4] Tuy nhiên, xét thấy Ngô Văn T1 phạm tội lần đầu và có nhiều tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại các điểm đ, g và p khoản t, khoản 2 Điều 46 Bộ luật Hình sự nên Tòa án cấp sơ thẩm xử phạt Ngô Văn T1 09 tháng cải tạo không giam giữ là đã tương xứng với tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội cùa hành vi phạm tội do bị cáo thực hiện. Tòa án cấp phúc thẩm xử phạt Ngô Vãn T1 06 tháng tù là có phần nghiêm khắc. Vì thế, phải hủy Quyết định giám đốc thẩm nêu trên của Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh và Bản án hình sự phúc thẩm số 98/2014/HSPT ngày 23-6-2014 của Tòa án nhân dân tỉnh Long An để xét xử phúc thẩm lại.

[5] Vì các lẽ trên, căn cứ vào khoản 3 Điều 285; Điều 287 và Điều 289 Bộ luật Tố tụng hình sự,

QUYẾT ĐỊNH:

1.Hủy Quyết định giám đốc thẩm số 48/2016/HS-GĐT ngày 17/10/2016 của Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh và Bản án hình sự phúc thẩm số 98/2014/HSPT ngày 23/6/2014 của Tòa án nhân dân tỉnh Long An để xét xử phúc thẩm lại.

2.Chuyển hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân tỉnh Long An để xét xử phúc thẩm lại theo đúng quy định của pháp luật.

NỘI DUNG ÁN LỆ:

“[3] Khi xét xử giám đốc thẩm, Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh đã không xem xét đầy đủ, toàn diện quá trình, diễn biến của vụ án từ nguyên nhân, động cơ, mục đích và hành vi khách quan của Ngô Văn T1 mà quá nhấn mạnh việc anh Trương Minh T là người cầm 02 con dao sang nhà T1 đánh nhau với T1 để cho rằng hành vi của Ngô Văn T1 dùng miệng cắn vào môi của anh T gây thương tích 15% là phòng vệ chính đáng được quy định tại Điều 15 Bộ luật Hình sự và tuyên bố hành vi của Ngô Văn T1 không cấu thành tội phạm là sai lầm nghiêm trọng trong việc áp dụng Bộ luật Hình sự. Bởi lẽ, việc Ngô Văn T1 và anh Trương Minh T đánh nhau là có thật. Trong lúc hai người đánh nhau, T1 đã cắn vào môi anh T gây thương tích cho anh T với tỷ lệ thương tật là 15%. Do đó, Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm đã kết án Ngô Văn T1 về tội cố ý gây thương tích theo khoản 1 (cố ý gây thương tích cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ thương tật từ 11% đến dưới 30%) Điều 104 Bộ luật Hình sự là có căn cứ, đúng pháp luật”.

(Nguồn: Tài liệu Hội nghị Sơ kết 03 năm thực hiện công tác phát triển án lệ – TANDTC. Tại TPHCM. 17/9/2018)